İnnovasiya və ekoloji dəyişiklik kontekstində Qarabağ yenidən qurulur. – QHT sədri İradə Həsənova
Azərbaycanın işğaldan azad olunmuş ərazilərdə həyata keçirdiyi bərpa və yenidənqurma siyasəti yalnız infrastruktur layihəsi deyil, eyni zamanda, postmünaqişə dövründə dövlət idarəçiliyinin, dayanıqlı inkişafın və regional sabitliyin mühüm nümunəsi kimi təqdim oluna bilər. Bu baxımdan Qarabağ və Şərqi Zəngəzur ərazilərində aparılan işlər beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən yalnız tikinti və bərpa prosesi kimi deyil, həm də sülh quruculuğu modelinin tərkib hissəsi kimi qiymətləndirilməlidir.
Bu sözləri YeniMedia.net portalına açıqlamasında “Səma və Eko” Sosial-İqtisadi İnkişafa Yardım İctimai Birliyinin sədri İradə Həsənova deyib.
O qeyd edib ki, Azərbaycanın bu ərazilərdə həyata keçirdiyi siyasətin mühüm tərəflərindən biri, sadəcə, dağıdılmış yaşayış məntəqələrinin əvvəlki vəziyyətə qaytarılması deyil, tamamilə yeni urban inkişaf modelinin qurulması hədəflənir. Müasir şəhərsalma prinsiplərinə uyğun şəkildə “ağıllı şəhər”, “ağıllı kənd”, rəqəmsal idarəetmə, yaşıl enerji və dayanıqlı nəqliyyat sistemlərinin tətbiqi postmünaqişə məkanlarının gələcəyini yenidən müəyyənləşdirən strateji yanaşmadır. Bu modelin siyasi əhəmiyyəti də olduqca böyükdür. Çünki işğaldan azad olunmuş ərazilərin sürətli bərpası dövlətin suverenlik imkanlarını, iqtisadi potensialını və uzunmüddətli inkişaf strategiyasını nümayiş etdirir. Eyni zamanda, həmin ərazilərə keçmiş məcburi köçkünlərin mərhələli şəkildə geri dönüşü sosial ədalətin və humanitar hüquqların təmin olunması baxımından mühüm siyasi mesaj hesab olunur.
QHT sədrinin sözlərinə görə, diplomatik baxımdan bu proses Azərbaycanın beynəlxalq tərəfdaşlarla əməkdaşlıq imkanlarını genişləndirir. Xüsusilə yaşıl enerji, ekoloji təhlükəsizlik, rəqəmsal texnologiyalar və dayanıqlı şəhərsalma sahələrində xarici şirkətlərin və beynəlxalq təşkilatların iştirakı ölkəmizin qlobal inkişaf platformalarındakı rolunu gücləndirir. Bu, Azərbaycanın yalnız regional deyil, həm də beynəlxalq miqyasda postmünaqişə bərpası üzrə təcrübə ixrac edən ölkəyə çevrilməsi potensialını artırır. Bundan əlavə, işğaldan azad olunmuş ərazilərdə aparılan minalardan təmizləmə işləri ilə paralel infrastrukturun qurulması beynəlxalq humanitar hüquq və təhlükəsizlik gündəliyi baxımından da mühüm nümunə hesab edilir. Çünki burada təhlükəsizlik, sosial rifah, iqtisadi canlanma və ekoloji balans eyni vaxtda nəzərə alınır. Bu yanaşma bir çox münaqişədən zərər görmüş ölkələr üçün praktik model rolunu oynayır.
“Azərbaycanın həyata keçirdiyi bu siyasət həm də regional əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yaradır. Nəqliyyat dəhlizlərinin açılması, logistika imkanlarının genişlənməsi və yeni iqtisadi zonaların formalaşması regionun ümumi inkişafına töhfə verir. Xüsusilə Zəngəzur dəhlizi kimi təşəbbüslər gələcəkdə Cənubi Qafqazda iqtisadi inteqrasiyanın güclənməsinə və qarşılıqlı asılılığın artmasına xidmət edə bilər”, – deyə İ.Həsənova bildirib.
O, həmçinin qeyd edib ki, Azərbaycanın işğaldan azad olunmuş ərazilərdə həyata keçirdiyi bərpa və yenidənqurma siyasəti yalnız milli inkişaf strategiyasının bir hissəsi deyil, həm də beynəlxalq səviyyədə dayanıqlı inkişaf, postmünaqişə quruculuğu və regional sabitlik modelidir. Bu modelin WUF13 kimi nüfuzlu platformalarda təqdim olunması Azərbaycanın urban inkişaf, yaşıl enerji və innovativ idarəetmə sahəsində beynəlxalq nüfuzunu daha da artırmaq potensialına malikdir.
Nihad Əbilli
